دانشجویان افغان برای اپلای معمولاً با چالش‌هایی روبه‌رو هستند که دانشجویان کشورهای دیگر ندارند: بسیاری از سفارت‌های اروپایی در کابل فعال نیستند، برخی تأییدها دیگر به‌راحتی پذیرفته نمی‌شوند و بسیاری از دانشجویان خارج از افغانستان زندگی می‌کنند. در این راهنما مسیر کلی و گزینه‌های عملی را توضیح می‌دهیم.
افغانستان عضو کنوانسیون آپوستیل نیست
مثل ایران، افغانستان هم عضو کنوانسیون آپوستیل لاهه نیست. بنابراین مدارک افغانستان معمولاً باید از مسیر تأیید کنسولی (Legalisation) تأیید شوند: تأیید مراجع داخلی و سپس در صورت نیاز تأیید نمایندگی کشور مقصد.
مسیر کلی
- تأیید مدرک توسط مرجع آموزشی صادرکننده (وزارت معارف برای مدارک مکتب و مراجع آموزش عالی برای مدارک دانشگاهی).
- ترجمه رسمی به انگلیسی یا زبان کشور مقصد.
- تأیید وزارت امور خارجه.
- تأیید نمایندگی کشور مقصد، در صورتی که کشور یا دانشگاه آن را بخواهد.
چالش‌های فعلی
- بسیاری از کشورهای اروپایی سفارت فعال در کابل ندارند و تأیید کنسولی باید در نمایندگی‌های آن‌ها در کشورهای همسایه یا محل اقامت متقاضی انجام شود.
- برخی دانشگاه‌ها و سفارت‌ها درباره مدارک یا تأییدهای صادرشده بعد از سال ۲۰۲۱ سؤال‌های بیشتری دارند یا بررسی جداگانه انجام می‌دهند.
- اگر خارج از افغانستان زندگی می‌کنید، دسترسی به اصل مدارک یا ادارات صادرکننده ممکن است سخت باشد.
گزینه‌های عملی
- اول از دانشگاه بپرسید: بسیاری از دانشگاه‌ها برای ثبت درخواست اولیه کپی اسکنشده و ترجمه را میپذیرند و تأیید کامل را بعداً می‌خواهند.
- ارزیابی مدرک: برخی کشورها مراکز ارزیابی مدرک دارند (مثلاً در آلمان، پایگاه anabin و uni-assist) که وضعیت مدرک شما را بررسی می‌کنند.
- اگر در ایران یا پاکستان اقامت قانونی دارید، ببینید نمایندگی کشور مقصد در همان کشور، تأیید مدارک افغانستان را انجام می‌دهد یا نه.
- همه چیز را مستند کنید: کپی برابر اصل، ریزنمرات کامل و هر مدرکی که سابقه تحصیلی شما را نشان دهد نگه دارید.
قوانین و امکانات برای اتباع افغان سریع تغییر می‌کند. قبل از اقدام، صفحه رسمی نمایندگی کشور مقصد و دانشگاه را بررسی کنید.
نکات مهم
- املای نام را در همه ترجمه‌ها مطابق پاسپورت یا تذکره (و نسخه لاتین پاسپورت) یکسان کنید.
- از مدارک نسخه دیجیتال باکیفیت نگه دارید.
- از واسطه‌هایی که «تأیید فوری» یا مهر بدون مراجعه به اداره وعده می‌دهند دوری کنید؛ مدرک جعلی می‌تواند به ممنوعیت ورود منجر شود.
سؤالات متداول
آیا مدارک افغانستان آپوستیل می‌شود؟
نه. افغانستان عضو کنوانسیون آپوستیل نیست و مسیر تأیید کنسولی لازم است.
اگر سفارت کشور مقصد در کابل باز نباشد چه کنم؟
معمولاً باید در نمایندگی آن کشور در کشوری که اقامت قانونی دارید یا نمایندگی تعیین‌شده برای اتباع افغان اقدام کنید.
آیا دانشگاه برای درخواست اولیه تأیید کامل میخواهد؟
خیلیها برای مرحله اول کپی اسکنشده و ترجمه را میپذیرند؛ از خود دانشگاه بپرسید.
مدارکم در افغانستان است و من خارجم؛ چه کنم؟
با یک نماینده مورد اعتماد و از طریق ادارات رسمی اقدام کنید و هرگز اصل مدارک را به واسطه‌های غیررسمی نسپارید.
منابع رسمی
آخرین به‌روزرسانی: مهر ۱۴۰۵. قوانین و هزینه‌ها ممکن است تغییر کنند؛ قبل از تصمیم نهایی، منبع رسمی را دوباره بررسی کنید.