مجارستان و رومانی دو مقصدی هستند که دانشجویان ایرانی و افغان زیاد بینشان مردد می‌مانند: هر دو عضو اتحادیه اروپا هستند، هر دو نسبت به غرب اروپا ارزان‌ترند و هر دو برای کسی که مدرک زبان ندارد مسیر شروع دارند. اما تفاوت‌هایشان در زبان تحصیل، اجازه کار و سبک زندگی آن‌قدر مهم است که انتخاب درست می‌تواند چند سال از زندگی شما را تغییر دهد. در این مقاله این دو کشور را بر اساس اطلاعات رسمی کنار هم گذاشته‌ایم.
خلاصه مقایسه در یک جدول
| موضوع | مجارستان 🇭🇺 | رومانی 🇷🇴 |
|---|---|---|
| زبان اصلی تحصیل | انگلیسی (بیش از ۷۰۰ برنامه به زبان‌های خارجی) | رومانیایی بعد از سال آمادگی؛ برخی رشته‌ها به انگلیسی |
| مسیر بدون مدرک زبان | دوره آمادگی (فاندیشن) زبان انگلیسی | سال آمادگی زبان رومانیایی تا سطح B2 |
| شهریه دانشجوی غیراروپایی | بسته به دانشگاه و رشته؛ پزشکی گران‌تر | به‌طور میانگین ۲,۰۰۰ تا ۵,۰۰۰ یورو در سال |
| هزینه زندگی ماهانه | حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ یورو | حدود ۶۰۰ تا ۹۰۰ یورو |
| اجازه کار در دوران تحصیل | تا ۳۰ ساعت در هفته + ۹۰ روز تمام‌وقت خارج از ترم | تا ۴ ساعت در روز بدون مجوز کار جداگانه |
| بعد از فارغ‌التحصیلی | اقامت جستجوی کار یا راه‌اندازی کسب‌وکار | تمدید اقامت تا ۹ ماه برای جستجوی کار |
| بورسیه دولتی | Stipendium Hungaricum | بورسیه دولت رومانی |
اعداد جدول بر اساس صفحه‌های رسمی کمیسیون اروپا (Study in Europe و EU Immigration Portal) است و ممکن است هر سال تغییر کند. قبل از تصمیم نهایی، شرایط دانشگاه موردنظر را دوباره بررسی کنید.
زبان تحصیل؛ مهم‌ترین تفاوت
بزرگ‌ترین تفاوت این دو کشور زبان تحصیل است. در مجارستان صدها برنامه به زبان انگلیسی وجود دارد؛ طبق صفحه رسمی Study in Europe، بیش از ۷۰۰ برنامه به زبان‌های خارجی ارائه می‌شود. اگر انگلیسی شما هنوز کافی نیست، دوره آمادگی (فاندیشن) زبان انگلیسی پل ورود شماست و بعد از آن رشته را به انگلیسی ادامه می‌دهید.
در رومانی مسیر رایج برای دانشجوی بدون مدرک زبان، سال آمادگی زبان رومانیایی است: یک سال آموزش فشرده تا سطح B2 و بعد ادامه رشته به زبان رومانیایی. یعنی شما یک زبان جدید یاد می‌گیرید که هم در دانشگاه و هم در بازار کار رومانی به دردتان می‌خورد.
- اگر می‌خواهید بعداً در کشورهای دیگر اروپا یا بین‌المللی کار کنید، تحصیل به انگلیسی (مجارستان) انعطاف بیشتری می‌دهد.
- اگر قصد دارید در خود کشور مقصد بمانید و کار کنید، یادگرفتن زبان محلی (رومانیایی) مزیت بزرگی است.
- یادگرفتن رومانیایی برای فارسی‌زبان‌ها معمولاً سخت‌تر از انگلیسی نیست، چون شما از صفر و در محیط آن زبان یاد می‌گیرید.
شهریه و هزینه زندگی
طبق صفحه رسمی کمیسیون اروپا، شهریه دانشجویان غیراروپایی در رومانی به‌طور میانگین بین ۲,۰۰۰ تا ۵,۰۰۰ یورو در سال است و هزینه زندگی حدود ۶۰۰ تا ۹۰۰ یورو در ماه برآورد شده است. برای مجارستان، همین منبع شهریه‌ها را «در مقایسه با بسیاری از کشورهای اروپایی مقرون‌به‌صرفه» توصیف می‌کند (با این توضیح که رشته‌ای مثل پزشکی گران‌تر است) و هزینه زندگی را حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ یورو در ماه می‌داند.
در عمل هزینه هر دو کشور بیش از هر چیز به شهر بستگی دارد: بوداپست از دبرسن، سگد یا پچ گران‌تر است و بخارست از شهرهایی مثل تیمیشوآرا یا یاش. خوابگاه دانشگاهی در هر دو کشور ارزان‌ترین گزینه است.
اجازه کار دانشجویی
این بخش برای بسیاری از دانشجویان تعیین‌کننده است. طبق EU Immigration Portal، دانشجوی غیراروپایی دارای اقامت تحصیلی در مجارستان می‌تواند در دوران تحصیل حداکثر ۳۰ ساعت در هفته کار کند و خارج از دوران تحصیل، تا ۹۰ روز در سال تمام‌وقت.
در رومانی، طبق همان پورتال رسمی، دانشجو می‌تواند بدون مجوز کار جداگانه، به‌صورت پاره‌وقت حداکثر ۴ ساعت در روز کار کند. یعنی در عمل حدود ۲۰ ساعت در هفته.
- در هر دو کشور، پیدا کردن کار با دانستن زبان محلی خیلی آسان‌تر است.
- درآمد کار دانشجویی معمولاً برای بخشی از هزینه‌ها کافی است، نه جایگزین تمکن مالی. برنامه مالی خود را بر اساس درآمد کار نچینید.
ویزا و اقامت تحصیلی
در مجارستان دانشجوی غیراروپایی برای اقامت بیش از ۹۰ روز باید اقامت تحصیلی بگیرد. درخواست معمولاً در سفارت یا کنسولگری مجارستان قبل از سفر ثبت می‌شود و درخواست اقامت، درخواست ویزای ورود را هم در بر می‌گیرد. طبق EU Immigration Portal، هزینه اداری این درخواست در سفارت ۱۱۰ یورو است و اعتبار اقامت تحصیلی حداقل یک سال و حداکثر سه سال است که قابل تمدید است.
مدارک اصلی مجارستان شامل گواهی پذیرش، مدرک زبان یا سابقه تحصیل به زبان خارجی، پاسپورت معتبر، محل اقامت، بیمه درمانی و اثبات توان مالی است.
در رومانی، طبق صفحه رسمی Study in Europe، برای ویزای تحصیلی به نامه رسمی پذیرش از یک مؤسسه آموزش عالی رومانیایی، اثبات توان مالی، بیمه درمانی معتبر، پاسپورت و مدرک محل اقامت نیاز دارید. بعد از ورود هم باید برای اقامت دانشجویی در طول تحصیل اقدام کنید.
بعد از فارغ‌التحصیلی
در مجارستان، طبق EU Immigration Portal، اگر اقامت تحصیلی معتبر دارید و تحصیلتان را تمام کرده‌اید، می‌توانید برای اقامت جستجوی کار یا راه‌اندازی کسب‌وکار درخواست بدهید.
در رومانی، حق اقامت تحصیلی می‌تواند بعد از فارغ‌التحصیلی تا ۹ ماه تمدید شود تا برای پیدا کردن کار، انجام مراحل استخدام یا راه‌اندازی کسب‌وکار فرصت داشته باشید.
کدام برای چه کسی مناسب‌تر است؟
مجارستان مناسب شماست اگر…
- می‌خواهید رشته را به انگلیسی بخوانید
- انگلیسی‌تان متوسط است و با یک سال فاندیشن به سطح لازم می‌رسید
- به کار دانشجویی با ساعت بیشتر (۳۰ ساعت در هفته) نیاز دارید
- دنبال بورسیه Stipendium Hungaricum هستید
رومانی مناسب شماست اگر…
- مدرک زبان ندارید و از یادگرفتن زبان جدید استقبال می‌کنید
- می‌خواهید هزینه شهریه پایینتر باشد
- قصد دارید بعد از تحصیل در خود رومانی کار کنید
- یک مسیر ساختاریافته (سال آمادگی + رشته) را ترجیح می‌دهید
چک‌لیست تصمیم‌گیری
- بودجه سال اول خود را دقیق حساب کنید (شهریه + ۱۲ ماه هزینه زندگی + ویزا + بیمه).
- سطح انگلیسی فعلی خود را واقع‌بینانه بسنجید.
- مشخص کنید بعد از تحصیل می‌خواهید کجا کار کنید.
- رشته‌های موجود در هر دو کشور را برای رشته خودتان مقایسه کنید.
- زمان لازم برای وقت سفارت را در برنامه‌ریزی لحاظ کنید.
سؤالات متداول
برای تحصیل در مجارستان حتماً آیلتس لازم است؟
نه همیشه. بسیاری از دانشگاهها مدرک زبان میخواهند، اما اگر سطح انگلیسی شما کافی نیست، دوره آمادگی (فاندیشن) راه ورود است. در درخواست اقامت هم باید توان زبانی لازم برای تحصیل را نشان دهید.
سال آمادگی زبان رومانیایی چقدر طول می‌کشد؟
یک سال تحصیلی و هدف آن رسیدن به سطح B2 است تا بتوانید رشته را به زبان رومانیایی ادامه دهید.
در کدام کشور می‌شود بیشتر کار دانشجویی کرد؟
طبق EU Immigration Portal، در مجارستان تا ۳۰ ساعت در هفته و در رومانی تا ۴ ساعت در روز. یعنی مجارستان سقف بالاتری دارد.
کدام کشور ارزانتر است؟
شهریه رومانی معمولاً پایینتر است، اما هزینه زندگی به شهر بستگی دارد. بهتر است هزینه کامل سال اول را برای شهر و رشته مشخص خودتان حساب کنید.
منابع رسمی
- Study in Europe – Hungary (کمیسیون اروپا)
- Study in Europe – Romania (کمیسیون اروپا)
- EU Immigration Portal – Student in Hungary
- EU Immigration Portal – Student in Romania
- Stipendium Hungaricum
آخرین به‌روزرسانی: مهر ۱۴۰۵. قوانین و هزینه‌ها ممکن است تغییر کنند؛ قبل از تصمیم نهایی، منبع رسمی را دوباره بررسی کنید.